Depresja poporodowa - jak pomóc żonie?

Problem depresji poporodowej może dotknąć nawet co czwartą kobietę. Jest to więc przypadłość częsta, a przy tym bardzo poważna. Rozwój depresji poporodowej następuje w ciągu 12 miesięcy od porodu. Od cech indywidualnych kobiety oraz od wielu zewnętrznych czynników zależy, jak silne objawy wystąpią w danym przypadku. Depresja poporodowa wpływa nie tylko na funkcjonowanie kobiety, cała rodzina odczuwa jej skutki.

Objawy depresji poporodowej

Kobiety chore na depresję po porodzie mają obniżony nastrój, tracą siłę i energię do wykonywania podstawowych codziennych czynności, stają się apatyczne i bierne. Często stan takiej kobiety nie pozwala jej nawet wstać z łóżka. Funkcjonowanie kobiety jest zaburzone i nie jest ona w stanie sprostać wszystkim obowiązkom. W takiej sytuacji kobieta odczuwa więcej negatywnych skutków choroby. Czuje się ponadto bezwartościowa i niepotrzebna. Takie uczucia mogą pogłębiać jej problemy.

Nie bez znaczenia jest w takim wypadku opinia społeczeństwa. W trakcie ciąży oraz po porodzie kobiety doświadczają dużej presji. Tradycyjne wyobrażenie matki i jej zachowania nie zakłada odstępstw od normy. Takim odstępstwem jest m.in. depresja. Mimo tego, że nie jest ona zależna od samej kobiety i jej woli, nadal jest związana z negatywnymi ocenami. Kobiety, które nie wpasowują się swoim zachowaniem w kanony, stają się obiektem negatywnych ocen, często są odpychane i uważane za gorsze. Natomiast na pojawienie się depresji poporodowej żadna kobieta nie ma wpływu. Ciąża oraz narodziny dziecka to bardzo trudny czas dla kobiety. W krótkim czasie zarówno jej życia, jak i ciało całkowicie się zmienia.

Kobieta, która po porodzie zauważa u siebie oznaki depresji, które nie ustępują w miarę upływu czasu, powinna skonsultować się z lekarzem psychiatrą i podjąć leczenie. Odpowiednie leczenie pozwala na wyjście z choroby i powrót do zdrowia. Depresja zaburza normalne funkcjonowanie, wpływa na pogorszenie stanu psychicznego oraz pojawienie się innych dolegliwości. Kobieta nie jest w stanie zajmować się dzieckiem. W ciężkiej depresji nie jest w stanie zajmować się również sobą. Dlatego bardzo potrzebna jest jej pomoc ze strony najbliższych.

Depresja poporodowa - jak sobie z nią radzić?

Pojawienie się u matki objawów depresji poporodowej wpływa na życie całej rodziny. Nie może ona wykonywać wszystkich swoich obowiązków, powinna poddać się leczeniu i przebywać pod kontrolą lekarza. W trudnej sytuacji zostaje postawiony również partner, na którego spada wiele dodatkowych obowiązków. Jednak jego działania mogą pozwolić kobiecie szybciej powrócić do zdrowia i zajmowania się dzieckiem. Odpowiednia postawa męża czy partnera może pozwolić sprawnie funkcjonować rodzinie, pomimo problemów kobiety.

Dziecko wymaga bardzo dużej uwagi i zaangażowania. W pierwszych miesiącach życia jest całkowicie uzależnione od dorosłych. Kiedy matka nie może zapewnić mu odpowiedniej opieki, może to odbić się na jego rozwoju. Dzieci są bardzo wrażliwe na zmiany oraz deficyty uwagi oraz emocji ze strony otoczenia. Rozwój dziecka w pierwszych miesiącach jest bardzo intensywny. W momencie choroby kobiety tak ważna jest postawa partnera, gdyż dzięki jego działaniom dziecko może rosnąć w odpowiedniej atmosferze i mieć zaspokojone wszystkie potrzeby.

Postawa partnera względem objawów partnerki nie powinna być lekceważąca. Czasem kobieta nie jest w stanie stwierdzić i odpowiednio ocenić tego, co się z nią dzieje. Mężczyzna, zauważywszy niepokojące objawy depresji poporodowej, powinien zainteresować się sytuacją psychiczną kobiety. Może okazać się, że wczesne dostrzeżenie objawów i pomoc pozwolą szybciej powrócić do zdrowia kobiecie. Ważne, by partner starał się obserwować objawy świadczące o depresji i rozmawiał ze swoją żoną na temat jej samopoczucia. Jeśli objawy nie ustępują w ciągu kilku dni/tygodni, a z czasem wręcz nasilają się, to należałoby zaproponować partnerce wizytę u lekarza psychiatry. Odpowiednie rozpoznanie choroby oraz podjęcie się leczenia będzie dla partnerki szansą na szybki powrót do zdrowia. Partner może jej towarzyszyć w wizytach lekarskich i wspierać ją w tym czasie. Bardzo trudno jest zrozumieć kobiecie, dlaczego tak się dzieje. Czułość i opieka partnera może znacząco wpłynąć na jej samopoczucie w trakcie leczenia i przyspieszać powrót do aktywnego życia.

Bardzo istotne w życiu rodzinnym jest również przejęcie części domowych obowiązków za kobietę. W zależności od rozwoju choroby, kobieta może mieć problemy z wykonywaniem różnych domowych czynności. Mąż może pomagać w tym kobiecie, przejmować obowiązki oraz ułatwiać jej prace domowe. Zapewnienie jej komfortu i zdjęcia z niej ciężaru obowiązków również może znacząco wpłynąć na jej zdrowie i nastrój. Jeśli kobieta nie może sama zajmować się dzieckiem, a mężczyzna nie ma na to czasu, może postarać się o pomoc w tym zakresie. Opiekunka dla dziecka może również być pomocna samej kobiecie. Kobieta nie musi wtedy na siłę zajmować się dzieckiem. Może nawiązywać z nim kontakt i udzielać się w jego wychowaniu na tyle, na ile jest w stanie. Nie jest jednak pod presją, która może wpływać na pogłębienie jej problemów.

Zaburzenie depresyjne a postawa partnera

W przebiegu choroby partnerki najważniejsze jest wsparcie i zrozumienie ze strony partnera. Kobieta może wtedy powracać do zdrowia w spokojnej i przyjaznej atmosferze. Zrozumienie jej problemów jest szansą na wspólną walkę z chorobą, zapewnienie kobiecie odpowiedniej opieki oraz pomocy. Wspólna praca nad trudnościami oraz uczestnictwo partnera w spotkaniach z lekarzem psychiatrą czy terapeutą są oznaką zainteresowania i utwierdzeniem kobiety w przekonaniu, że partnerowi na niej zależy i otacza ją silnym uczuciem. W takiej sytuacji może się ona czuć dowartościowana i potrzebna. Jej motywacja do poprawy swojego stanu jest większa, a potrzeba bezpieczeństwa jest zaspokojona. Powrót do zdrowia w takiej atmosferze jest łatwiejszy. Kobieta ma na kim polegać i wie, że w razie trudności nie zostanie sama. Pomoc najbliższej osoby jest dlatego tak ważna w walce z chorobą.

Depresja poporodowa jest czynnikiem wywołującym kryzys w rodzinie. Kobieta nie może spełniać się w swoich rolach. Mężczyzna jest przytłoczony ilością obowiązków. Jednak to głównie od mężczyzny zależy, jaką postawę w tej sytuacji przyjmie. Jego działania mogą silnie oddziaływać na stan zdrowia kobiety, dlatego tak ważne jest jego zachowanie. Zapewnienie kobiecie odpowiednich warunków pozwoli na poprawę jej sytuacji oraz szybszy powrót do zdrowia i aktywności. Zatem wspólne działanie na rzecz poprawy sytuacji może przynieść bardzo widoczne i pozytywne efekty.


Bibliografia

Heitzman J. (red.), DEPRESJA - odpowiedzi na pytania, Urban & Partner, Wrocław 2007, ISBN 83-60290-22-4
Dudek D., Zięba A., Depresja - wiedzieć aby pomóc, Krakowskie Wydawnictwo Medyczne, Kraków 2002, ISBN 83-88614-05-3
Jaracz J., Rybakowski J., Leksykon manii i depresji, Termedia, Poznań 2010, ISBN 978-83-62138-30-2
Koszewska I. O depresji w ciąży i po porodzie, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2010, ISBN 978-83-200-3844-6