Jak pomóc dziecku z depresją?

Zaburzenia afektywne, czyli zaburzenia nastroju mogą rozwinąć nie tylko u osób dorosłych, ale także u dzieci. Jeszcze do niedawna sądzono, że tego rodzaju zaburzenia nie mogą rozwinąć się u dzieci, ponieważ nie mają one rozwiniętej odpowiednio struktury osobowości. Praktyka pokazuje, że wiek pojawiania się zaburzeń depresyjnych stale się obniża. Prawdopodobieństwo wystąpienia depresji u dzieci jest mniejsze niż u osób dorosłych. Bardziej narażone na zachorowanie są dziewczynki. Zwykle razem z depresją związane są również problemy w rodzinie. Dzieci są zależne od rodziców, dlatego zachowanie dorosłych tak silnie wpływa na pogorszenie ich samopoczucia. Do innych czynników ryzyka należą także stresujące wydarzenia życiowe, zaniżone poczucie własnej wartości oraz pesymistyczne nastawienie do życia.

Depresja u dzieci

Dzieci są bardzo wrażliwe emocjonalnie. Duże uzależnienie od działań osób dorosłych może również stać się przyczyną pojawienia się zaburzeń nastroju. Działania dorosłych oraz ich nastawienie do życia stają się wzorem dla dzieci. Również bardzo istotna jest atmosfera, w jakiej dziecko jest wychowywane. W rodzinach, gdzie zapewnia się dzieciom poczucie bezpieczeństwa, interesuje się ich sprawami oraz otacza je szacunkiem i wyrozumiałością, mają mniejsze szanse na rozwój zaburzeń depresyjnych.

Natomiast w rodzinach dysfunkcyjnych, gdzie podstawowe potrzeby psychiczne nie są zaspokajane, poczucie pewności siebie oraz samoocena są zwykle niskie, co może prowadzić do wystąpienia objawów depresji. Oczywiście nie są to jedyne czynniki. Wiele z nich jest nadal niepoznanych, jednak wpływ środowiska rodzinnego, w którym wychowuje się dziecko, jest bardzo istotny na rozwój zaburzeń depresyjnych i dysfunkcji.

Rola rodziców - jak pomóc choremu na depresję?

Rodzice mają obowiązek zapewnienia dziecku odpowiednich warunków do rozwoju, a także powinni dbać o jego zdrowie. Dlatego też pojawienie się niepokojących objawów powinno być konsultowane z lekarzem pediatrą, a jeśli zachodzi taka konieczność, z lekarzem psychiatrą. Nawiązanie z dzieckiem kontaktu, interesowanie się jego sprawami oraz zaangażowanie w jego problemy i trudności, pozwala na szybkie rozpoznanie niepokojących symptomów.

Kiedy zachowanie dziecka bardzo się zmienia i  zmiany te nie ustępują w krótkim czasie, może to oznaczać rozwój depresji u dziecka. W takim przypadku należy skonsultować się ze specjalistą. Nie należy się bać konsultacji psychiatrycznych. Obecnie unika się hospitalizacji i stosuje się ją wyłącznie w krytycznych przypadkach. Lekarz psychiatra jest osobą, która może rozpoznać chorobę oraz odpowiednio dobrać metody leczenia. Opieka lekarza psychiatry i współpraca pomiędzy nim a rodzicami mogą przynieść duże efekty w leczeniu choroby dziecka. Objawów depresji u dzieci nie należy bagatelizować. Konsultacja lekarska może rozwiać wątpliwości rodziców kwestii choroby.

Dziecko otoczone troskliwą opieką rodziców ma szansę na szybszy powrót do zdrowia. Rola rodziców w powrocie dziecka do zdrowia jest niezbędna. Rodzice mogą zabrać dziecko do lekarza i zadbać o jego leczenie. Również ich pomoc w zakresie wsparcia i zrozumienia dla problemów jest bardzo ważna. Dzieci przeżywają wiele problemów, które dorosłym mogą wydawać się błahe. Natomiast zrozumienie dziecka i wczucie się w jego sytuację może pozwolić mu zyskać nowe siły do stawiania czoła przeciwnościom. Utwierdzone w miłości rodziców oraz wiedzące o wysokiej pozycji w hierarchii ich wartości, dziecko jest motywowane do pracy nad sobą i szybszego powrotu do zdrowia.

Rolą rodziców jest zainteresowanie się problemami dziecka i angażowanie się w jego sprawy, co pozwala nawiązać z nim nić porozumienia i w razie problemów łatwiej do niego dotrzeć. Również w tych trudnych chwilach takie zainteresowanie się jest bardzo ważne. Dziecko widzi, że jego sprawy nie są obojętne rodzicom, że jest ono osobą ważną w ich życiu. Sprawia to, że wraz z poprawą stanu zdrowia samoocena dziecka podwyższa się oraz wzrasta jego pewność siebie. Odpowiednie traktowanie dziecka i otwarcie się na jego sprawy jest bardzo pomocne przy powrocie do zdrowia.

Psychika dziecka

Depresja w każdym wieku jest poważnym zaburzeniem. Może, w skrajnych przypadkach prowadzić do śmierci w wyniku próby samobójczej. Rodzice zaangażowani w sprawy dziecka mogą zauważyć takie myśli i działania u ich dzieci. Szybka reakcja i odpowiednia pomoc w takiej sytuacji może ocalić dziecku życie. Takie problemy zwykle poprzedzone są innymi objawami. Dlatego tak ważne jest zwracanie uwagi na psychikę dziecka, jego zachowanie oraz zainteresowania. Rodzice świadomi tego, co dzieje się z ich dzieckiem mogą szybciej zaobserwować niepokojące zmiany i rozpocząć działania mające na celu poprawę stanu psychicznego pociechy.

Depresja u dzieci może być równie trudna jak u osób dorosłych. Dlatego nie należy tego problemu bagatelizować. Szybka interwencja po zaobserwowaniu niepokojących sygnałów może pozwolić na powrót do zdrowia bez komplikacji i na ustabilizowanie psychiki dziecka. Rodzice mają obowiązek wychowywania dzieci i dbania o nie, gdyż te są całkowicie od nich zależne. Oprócz zapewnienia im opieki medycznej i psychologicznej, bardzo ważnym elementem jest zachowanie rodziców. Stworzenie dziecku przyjaznej atmosfery bezpieczeństwa i wyrozumiałości, wspieranie go i pokazywanie mu jego wartości oraz otaczanie go miłością i czułością mogą zdziałać bardzo dużo. Dzięki takim działaniom dziecko może w spokoju powracać do zdrowia i dalej się rozwijać. W dalszym czasie takie działania rodziców mogą być bardzo pozytywnym bodźcem do rozwoju zachowań prospołecznych u dziecka oraz utrwaleniem u niego poczucia pewności siebie i bezpieczeństwa.


Bibliografia

Namysłowska I., Psychiatria Dzieci i młodzieży., Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2011, ISBN 978-83-200-4394-5
Kendall P. Terapia dzieci i młodzieży. Procedury poznawczo-behawioralne, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellonskiego, Kraków 2010, ISBN 978-83-233-2909-1
Greszta E. Depresja wieku dorastania, Academica, Warszawa 2006, ISBN 83-89281-19-8
Hammen C. DEPRESJA - modele kliniczne i techniki terapeutyczne, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2004, ISBN 83-89574-37-3