Problemy rodzinne a depresja

Rodzina jest podstawową jednostką społeczną, zapewnia bezpieczeństwo i odpowiednie warunki do rozwoju potomstwa. Jednak, jak w każdej relacji, również w rodzinie dochodzi do nieporozumień. Przyczyn takiego stanu może być wiele, począwszy od czynników zewnętrznych, przez osobowościowe uwarunkowania członków po pojawiające się napięcia pomiędzy osobami. Problemy rodzinne mogą mieć różnych charakter, przeważnie wiążą się jednak z kryzysami. Depresja może być wynikiem działania stresu związanego z rodzinnymi problemami, ale może być również ich przyczyną.

Rodzina i trudności związane ze wspólnym życiem

Rodzina jest tworem, który zapewnia zaspokojenie podstawowych potrzeb zarówno dorosłym, jak i ich potomstwu. Wchodzenie dwojga ludzi w związek i tworzenie wspólnej przyszłości wiąże się z obowiązkami i wieloma trudnościami. Osobowość każdego człowieka jest inna. Wspólne życie prowadzi do konfrontacji, a niejednokrotnie do konfliktów. Takie trudności związane są przede wszystkim z indywidualnymi cechami każdego z partnerów, sytuacją materialną oraz społeczną.

Kiedy w rodzinie pojawiają się dzieci, dochodzą nowe obowiązki, radości, ale również problemy. Wychowywanie dzieci i zaspokajanie ich potrzeb jest bardzo ważnym elementem życia rodzinnego. W tym czasie problemy mogą narastać, piętrzyć się. Nieodpowiednie ich rozwiązywanie oraz narastanie napięcia może mieć poważne konsekwencje dla wszystkich członków rodziny. Rodzina powinna zapewniać poczucie bezpieczeństwa i stabilizacji. Jest to szczególnie ważne dla dzieci, które potrzebują dużo uczucia ze strony rodziców oraz ich uwagi, by móc prawidłowo się rozwijać. Partnerzy powinni być dla siebie oparciem i służyć sobie nawzajem pomocą. Budowanie związku zapewnia również poczucie stabilizacji i pewności zapewnienia dzieciom odpowiednich warunków rozwoju. Wpływ rodziny na kształtowanie się postaw młodych ludzi jest nie do przecenienia. Trudnne relacje w domu mogą być przyczyną wielu problemów zarówno w trakcie dorastania, jak i w dorosłości.

Problemy wychowawcze i ich wpływ na rozwój depresji u młodych ludzi

Przyjście na świat dziecka wiąże się zwykle z radością rodziców. Wychowanie dziecka to także nowe obowiązki i problemy. Trudności związane z wychowaniem dziecka mogą powodować rozwój różnorodnych zaburzeń. Szczególnie narażone są na nie osoby w wieku dojrzewania. Jest to trudny okres zarówno dla dzieci, jak i dla rodziców. Zmiany zachodzące w umyśle i ciele nastolatka mogą prowadzić do niezrozumienia ze strony rodziców oraz pogarszania się kontaktu między nimi. Pogłębiająca się przepaść pomiędzy rodzicami a dzieckiem, nie zwracanie uwagi na jego potrzeby i bagatelizowanie jego problemów może być przyczyną pogarszania się nastroju nastolatka.

Brak porozumienia z rodzicami i poczucie bezsensu może oznaczać rozwój depresji. U młodzieży ma ona przede wszystkim podłoże emocjonalne związane z sytuacją w domu. Poczucie odrzucenia i niepewności może być powodem pogłębiania się zaburzeń nastroju. Mogą wtedy pojawić się problemy bardzo poważne: autoagresja (m.in. okaleczanie się), plany i myśli samobójcze. Może to prowadzić do nasilania się objawów depresji oraz zagrożenia dla zdrowia dziecka. 

Trudności w rodzinie przyczyną rozwoju problemów psychicznych

Osoby dorosłe, borykające się z domowymi problemami, są narażone na ryzyko zachorowania na depresję. Problemy rodzinne są przyczyną narastania trudności psychicznych, powstawania trudnych emocji i pogłębiania się kryzysów. Nieefektywne radzenie sobie z problemami może prowadzić do rozwoju zaburzeń psychicznych. Trwanie w takiej sytuacji może prowadzić do narastania stresu, który może być przyczyną rozwoju depresji.

Problemy wychowacze i trudne relacje małżeńskie powodują, że rodzina nie spełnia swojej podstawowej funkcji, jaką jest zapewnianie jej członkom poczucia bezpieczeństwa. Poczucie zagrożenia i niepewności  wpływają na poczucie własnej wartości i samoocenę. Pogarszający się nastrój i narastające problemy mogą być powodem rozwoju depresji.

Depresja przyczyną problemów rodzinnych

Przyczyną powstawania problemów w rodzinie może być także depresja. Osoba chora na depresję nie jest w stanie radzić sobie samodzielnie z wieloma codziennymi czynnościami. Inni domownicy muszą przejąć część jej dotychczasowych obowiązków. Nieznajomość objawów depresji oraz niezrozumienie sytuacji chorego mogą prowadzić do powstawania konfliktów i trudności w rodzinie. W takim otoczeniu powrót do zdrowia może być utrudniony. Choroba natomiast staje się przyczyną konfliktów i pogłębiania się rodzinnych problemów.


Bibliografia

Gultrel H. Jak rozwiązywać konflikty w rodzinie, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003, ISBN 83-200-2808-6
Crisp J., Turner M., Psychologia społeczna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2009, ISBN 978-83-01-15982-5
Jaracz J., Rybakowski J., Leksykon manii i depresji, Termedia, Poznań 2010, ISBN 978-83-62138-30-2
Hammen C. DEPRESJA - modele kliniczne i techniki terapeutyczne, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2004, ISBN 83-89574-37-3